Obiekty i miejsca » Redita napoleońska

Współczesna nazwa dot. jednego z najcenniejszych obiektów zespołu fortu: potężnej skazamatowanej, pięciobocznej budowli z działobitniami artyleryjskimi, powstałej w latach 1811-1812 (najstarszy, murowany obiekt fortu ). Nowatorstwo koncepcji redity polegało nie tylko na zastosowaniu otwartych od tyłu kazamat (tzw. kazamaty Haxo), ale i przystosowaniu obiektu do mobilizacyjnego wzmocnienia płaszczem ziemnym. Dzięki temu zabiegowi uzyskano oszczędność na grubości murów zewnętrznych, a tym samym obniżkę kosztów przy zwiększaniu odporności budowli na ogień artyleryjski.

Pierwotna nazwa użyta w projekcie gen. Haxo: Fort Vauban; w późniejszym okresie – Reduit Hagel, Reduit Horn. Sporadycznie redita niepoprawnie była określana także jako Bastion Horn. Przebudowywana co najmniej dwukrotnie w XIX w., pod koniec stulecia straciła swój militarny charakter, stając się zapleczem rekreacyjnym dla działającej nieopodal Szkoły Wojennej (w jej kompleksie urządzono tor do gry w kręgle, żeliwną altanę do wypoczynku; w fosie grywano w krykieta oraz tenisa). W okresie międzywojennym częściowo zaadaptowana na siedzibę organizacji studenckich (w latach 30. w fosie urządzono także strzelnicę małokalibrową). W 1942 r. mocno zniekształcona żelbetową pokrywą oraz wieżyczką obserwacyjną. Obecnie można spotkać się także z funkcjonującą nazwą reduta napoleońska, lecz jest to – w porównaniu z pojęciem redita – określenie mniej precyzyjne.

Zespół redity napoleońskiej – zespół pomieszczeń oraz obiektów związanych funkcyjnie i przestrzennie z reditą napoleońską; do zespołu zaliczamy (oprócz samej redity): fosę, przeciwskarpę redity z galerią strzelecką, klatkę schodową prowadzącą do podnóża skarpy Góry Gradowej (obecnie użytek ekologiczny „Fort Nocek”), podziemne chodniki komunikujące reditę z przeciwskarpą oraz wartownią bramy północnej (dziś: pub Forteczna).